Onderzoek naar de arbeidsmarkt van ervaringsdeskundigen

Aanleiding

De inzet van ervaringsdeskundigen in zorg en welzijn is gegroeid en verbreed: van de ggz en verslavingszorg naar de jeugdzorg, maatschappelijke ondersteuning, forensische zorg en sociale wijkteams. De afgelopen jaren zijn er verschillende opleidingen tot ervaringsdeskundige ontwikkeld. Een doorlopende leerlijn ontbreekt echter: er bestaan mbo-opleidingen, Associate degree-opleidingen (Ad's) en één master, maar geen bekostigde hbo-bachelor.

Op verzoek van de sectorraad Hogere Sociale Studies (HSS) voerde NIDAP in 2025 een verkenning uit naar de behoefte aan zo'n bacheloropleiding. De resultaten werden in december 2025 gepresenteerd aan de sectorraad en zijn nu – in bewerkte vorm – breed beschikbaar gesteld in deze publieksversie.

Als onderdeel van dit onderzoek is ook een analyse van vacatures voor ervaringsdeskundigen uitgevoerd. Deze vacatureanalyse geeft een duidelijk beeld van de omvang van de vraag naar ervaringsdeskundigen in de periode van 2020 t/m 2025. Deze vacatureanalyse is ook beschikbaar gesteld. In het kader rechts op deze pagina vindt u de downloadlinks.

Over de publicaties

Het rapport geeft inzicht in de groeiende rol van ervaringsdeskundigen, over de uitdagingen in het werkveld en over wat er nodig is om ervaringskennis structureel een plek te geven. De publicatie is zowel bedoeld voor ervaringsdeskundigen zelf als voor organisaties en beleidsmakers in het werkveld die ervaringskennis (willen gaan) inzetten, ook binnen zorg- en welzijnsdomeinen waar het beroep nog relatief nieuw is. Het is een synthese van de inzichten uit de verschillende onderzoeken die in het kader van de opdracht van HSS zijn uitgevoerd.

De vacatureanalyse is een grotendeels kwantitatieve verkenning naar de omvang van de behoefte aan ervaringsdeskundigen. Het biedt inzicht in regionale verschillen in de vraag, in opleidingskwalificaties die in vacatures worden gevraagd en de historische ontwikkeling hierin over 5 jaar tijd.

Het onderzoek is tot stand gekomen met de inbreng van ervaringsdeskundigen, experts, werkgevers en alumni die hun verhaal met ons deelden. Wij willen hen bij deze nogmaals hartelijk danken voor hun bijdrage en waardevolle inzichten.

Onderzoeksmethoden

Om te onderzoeken hoe de arbeidsmarkt voor ervaringsdeskundigen zich heeft ontwikkeld en of er inderdaad behoefte is aan een doorlopende leerlijn heeft NIDAP onderstaande onderzoeksmethoden gebruikt.

• Literatuuronderzoek

• Analyse van vacatures voor ervaringsdeskundigen

• Kwalitatieve interviews

• Online enquête onder alumni van verschillende hogescholen van de Associate degree Ervaringsdeskundigheid in Zorg en Welzijn

Neem contact op met de NIDAP-onderzoekers

Het onderzoek is uitgevoerd door

• Kim van Antwerpen (kimvanantwerpen@nidap.nl)

• Matthijs Endt (matthijsendt@nidap.nl)

• Marieke Peters (mariekepeters@nidap.nl)